Pod nazwą „kurs rysunku” mogą kryć się bardzo różne programy. Osoba przygotowująca się na architekturę potrzebuje dużej liczby ćwiczeń z perspektywy i wyobraźni przestrzennej, kandydat na malarstwo powinien więcej pracować z kolorem i postacią, a przyszły projektant produktu musi nauczyć się przedstawiać własne pomysły w formie czytelnych szkiców. Dlatego wybór kursu warto rozpocząć od kierunku studiów, a nie od samej informacji, ile godzin trwają zajęcia.
Program kursu rysunku w KIAS może być ukierunkowany między innymi na architekturę i urbanistykę, grafikę, malarstwo, architekturę wnętrz oraz wzornictwo przemysłowe. Część podstaw jest wspólna, ale wraz ze wzrostem poziomu coraz większego znaczenia nabierają ćwiczenia charakterystyczne dla wybranego kierunku.
Co jest wspólne dla większości kierunków?
Niezależnie od specjalizacji warto najpierw opanować kilka podstaw. Bez nich trudniej później rozwijać bardziej zaawansowane umiejętności.
- ocenianie proporcji,
- kompozycję na arkuszu,
- budowanie prostych brył,
- podstawy perspektywy,
- światło i cień,
- rysowanie z obserwacji,
- stopniowe przechodzenie do pracy z wyobraźni.
Różnica pojawia się wtedy, gdy te same podstawy zaczynają być wykorzystywane do innych celów. Perspektywa architektowi pomaga konstruować przestrzeń, grafikowi może służyć do budowania sceny, a projektantowi produktu – do przedstawienia własnej formy.
Pięć kierunków – pięć różnych akcentów
| Kierunek | Najważniejsze obszary | Przykładowe ćwiczenia |
|---|---|---|
| Architektura | perspektywa, geometria, wyobraźnia przestrzenna | bryły, aksonometria, formy z wyobraźni, przestrzeń architektoniczna |
| Grafika | kompozycja, postać, interpretacja tematu | studium postaci, kompozycje tematyczne, ilustracja |
| Malarstwo | kolor, obserwacja, postać, światło | martwa natura, model, akryl, olej, akwarela |
| Architektura wnętrz | przestrzeń, skala człowieka, kompozycja | wnętrza, meble, perspektywa, modelowanie |
| Wzornictwo przemysłowe | forma, funkcja, szkic projektowy | produkty, warianty koncepcji, model, rysunek z wyobraźni |
Kurs na architekturę – przestrzeń przed detalem
Przygotowanie na architekturę powinno mocno rozwijać umiejętność konstruowania form. Nie wystarczy dobrze kopiować budynki ze zdjęć. Kandydat powinien potrafić stworzyć przestrzeń samodzielnie i przedstawić ją z różnych punktów widzenia.
Dlatego warto ćwiczyć:
- perspektywę jedno- i dwuzbiegową,
- siatki perspektywiczne,
- aksonometrię,
- podziały geometryczne,
- przenikanie brył,
- formy z wyobraźni,
- modelowanie przestrzenne,
- pracę na dużym arkuszu.
Przykładowe zadanie architektoniczne
Zaprojektuj niewielki pawilon złożony z trzech podstawowych brył. Jedna z nich powinna przenikać przez drugą.
Następnie:
- przygotuj 4 miniaturowe warianty,
- wybierz jeden,
- narysuj go w aksonometrii,
- wykonaj perspektywę,
- dodaj sylwetkę człowieka dla pokazania skali,
- przedstaw formę z drugiej strony.
Takie ćwiczenie łączy geometrię, przestrzeń i samodzielne projektowanie.
Kurs na grafikę – ważne jest znaczenie obrazu
Grafik nie powinien jedynie poprawnie odwzorowywać rzeczywistości. Musi również umieć selekcjonować informacje i tworzyć czytelny komunikat wizualny.
W przygotowaniu przydatne są między innymi:
- studium postaci,
- martwa natura,
- kompozycja tematyczna,
- rysunek z wyobraźni,
- praca z plamą,
- ćwiczenia kolorystyczne,
- upraszczanie i stylizacja.
Jak ćwiczyć interpretację tematu?
Można wybrać jedno słowo, na przykład „równowaga”, i przygotować sześć całkowicie różnych rozwiązań.
| Wariant | Pomysł |
|---|---|
| 1 | dwa elementy o podobnej masie |
| 2 | jeden duży i kilka małych elementów |
| 3 | układ symetryczny |
| 4 | asymetria utrzymana kontrastem |
| 5 | postać balansująca w przestrzeni |
| 6 | abstrakcyjny układ geometryczny |
Takie ćwiczenie pokazuje, że jeden temat nie musi prowadzić do jednego oczywistego obrazu.
Kurs na malarstwo – kolor musi być analizowany, nie zgadywany
W przygotowaniu malarskim istotna jest obserwacja zależności kolorystycznych. Kandydat powinien zauważać, że kolor przedmiotu zmienia się pod wpływem światła, otoczenia i sąsiednich barw.
Przydatne są:
- martwe natury malarskie,
- studium postaci,
- ćwiczenia z ograniczoną paletą,
- akwarela,
- malarstwo akrylowe,
- malarstwo olejne,
- kompozycje tematyczne.
Ćwiczenie z ograniczoną paletą
Dobrym treningiem jest namalowanie martwej natury przy użyciu bardzo ograniczonego zestawu kolorów. Dzięki temu łatwiej skoncentrować się na mieszaniu barw, temperaturze i relacjach tonalnych.
| Problem | Co analizować? |
|---|---|
| Światło | czy jest ciepłe, czy chłodne |
| Cień | jak zmienia się jego temperatura |
| Kolor lokalny | jak wpływa na niego oświetlenie |
| Tło | czy wzmacnia, czy osłabia kontrast |
| Refleks | jak sąsiedni kolor odbija się na przedmiocie |
Architektura wnętrz – przestrzeń musi działać
W przypadku wnętrz poprawna perspektywa jest dopiero początkiem. Kandydat powinien również rozumieć skalę, funkcję i relację pomiędzy wyposażeniem a użytkownikiem.
Podczas przygotowania warto ćwiczyć:
- wnętrza w perspektywie jedno- i dwuzbiegowej,
- skalę człowieka,
- projektowanie mebli,
- układy funkcjonalne,
- modelowanie przestrzeni,
- materiały i światło.
Przykład zadania na wnętrza
Zaprojektuj miejsce do pracy i odpoczynku w pokoju o niewielkiej powierzchni.
Trzeba uwzględnić:
- biurko,
- krzesło,
- miejsce do przechowywania,
- strefę odpoczynku,
- okno,
- swobodną komunikację pomiędzy elementami.
Następnie warto wykonać plan oraz dwa widoki perspektywiczne. Jeżeli wszystkie przedstawiają ten sam układ, przestrzeń została poprawnie zrozumiana.
Wzornictwo przemysłowe – jedna forma nie wystarcza
W projektowaniu produktu bardzo ważne jest tworzenie wielu wariantów. Pierwszy pomysł bywa oczywisty i nie zawsze rozwiązuje problem najlepiej.
Dlatego przydatnym ćwiczeniem jest projektowanie serii.
Przykład:
Zaprojektuj lampę przeznaczoną do małego biurka.
Należy przygotować:
- 10 szybkich szkiców,
- 3 rozwinięte warianty,
- 1 wybraną koncepcję,
- widok główny,
- widok boczny,
- sposób składania lub regulacji,
- prostą prezentację skali.
Jak ocenić, który kierunek odpowiada uczniowi?
Jeżeli decyzja o studiach nie została jeszcze podjęta, warto obserwować nie tylko to, które prace wychodzą najlepiej, ale również jaki typ problemów sprawia największą satysfakcję.
| Jeśli najbardziej interesuje Cię… | Warto sprawdzić… |
|---|---|
| budowanie przestrzeni i brył | architekturę |
| wnętrza i sposób użytkowania przestrzeni | architekturę wnętrz |
| obraz, postać, ilustracja i komunikacja wizualna | grafikę |
| kolor, malowanie i obserwację | malarstwo |
| przedmioty, produkty i funkcję | wzornictwo przemysłowe |
Nie jest to oczywiście sztywny podział. W praktyce poszczególne dziedziny często się przenikają.
Poziom kursu powinien odpowiadać rzeczywistym umiejętnościom
Równie ważny jak kierunek jest poziom zaawansowania. Osoba początkująca nie powinna być od razu oceniana według tych samych kryteriów co kandydat rysujący od kilku lat.
Praktyczny podział wygląda zwykle następująco:
| Poziom | Główne cele |
|---|---|
| Podstawowy | proporcje, bryły, perspektywa, obserwacja |
| Średni | bardziej złożone kompozycje i zadania kierunkowe |
| Zaawansowany | pełne zadania, tempo, samodzielność i symulacje |
KIAS prowadzi przygotowanie na kilku poziomach, dzięki czemu program można dostosować zarówno do osoby zaczynającej naukę, jak i do kandydata posiadającego już portfolio.
Nie warto wybierać kursu wyłącznie według nazwy
Dwa kursy określane jako „kurs rysunku” mogą mieć całkowicie inny zakres. Jeden może skupiać się niemal wyłącznie na klasycznym rysunku obserwacyjnym, drugi łączyć go z geometrią, modelowaniem, kolorem albo projektowaniem.
Przed zapisaniem się warto więc sprawdzić:
- dla jakich kierunków przygotowany jest program,
- czy występują różne poziomy zaawansowania,
- czy pojawia się rysunek z wyobraźni,
- czy kurs obejmuje pracę na dużych arkuszach,
- czy prowadzone
są symulacje egzaminów, - czy można pracować nad portfolio,
- czy dostępne są dodatkowe pracownie i fakultety.
Dobry kurs powinien z czasem stawać się coraz bardziej specjalistyczny
Na początku kandydat na architekturę i przyszły grafik mogą wykonywać podobne ćwiczenia z proporcji, martwej natury czy podstaw perspektywy. Po kilku miesiącach ich programy powinny jednak coraz bardziej się różnić.
Architekt będzie częściej pracował z przestrzenią, grafik z kompozycją i postacią, malarz z kolorem, projektant wnętrz ze skalą i funkcją, a kandydat na wzornictwo z przedmiotem i procesem projektowym.
Właśnie dlatego wybór kursu warto traktować jako wybór ścieżki przygotowania, a nie tylko miejsca, w którym można regularnie rysować. Podstawy są wspólne, ale im bliżej rekrutacji, tym ważniejsze staje się ćwiczenie dokładnie tych kompetencji, które będą później wykorzystywane na wybranym kierunku.
